A do ta sulmojë Irani Turqinë? Kërcënimi i jashtëzakonshëm i regjimit

Mundësia e një sulmi amerikan kundër sundimit të ajatollahëve në Iran duket më afër se kurrë sot (e mërkurë), ndërsa Presidenti i SHBA-së Donald Trump kërcënon me një veprim ofensiv pas gjakderdhjes së regjimit në shtypjen e protestave në vend.

Ndërsa regjimi në Iran gjatë 24 orëve të fundit bëri disa hapje për të provuar të shmangë një sulm të tillë, si p.sh. të transmetojë në botë se protestat kanë mbaruar dhe apelimi ndaj vendeve të rajonit që të bëjnë presion mbi Trumpin që të mos sulmojë. Një zyrtar iranian madje i tha Reuters-it se “Teherani u ka thënë vendeve të rajonit, nga Arabia Saudite deri te Emiratet e Bashkuara dhe Turqia, se bazat amerikane në këto vende do të jenë objektiva të Iranit”. Megjithatë, duket se mundësia e një sulmi amerikan nuk është hequr fare nga tryeza.

Regjimi iranian ndodhet në gjendjen më të keqe që ka njohur prej vitesh, pasi është goditur ushtarakisht në operacionin “Am Kalaviya” (me luanin), ka pësuar një kolaps pothuajse të plotë të monedhës vendase dhe të ekonomisë iraniane, dhe tani ndodhet në gjendje frike të vërtetë nga vetë populli iranian. Por pavarësisht gjendjes së vështirë të regjimit, nuk duhet nënvlerësuar aftësia e reagimit të Iranit, madje edhe në përballje me një superfuqi si Shtetet e Bashkuara.

Një tjetër fortesë amerikane që gjendet, të paktën në letër, në shënjestër të Iranit është baza ajrore amerikane në Incirlik të Turqisë. Bëhet fjalë për një bazë të madhe të ndërtuar gjatë periudhës së Luftës së Ftohtë dhe, pavarësisht se prania amerikane atje është zvogëluar në vitet e fundit, ajo përbën një mbështetje të rëndësishme logjistike për praninë amerikane në rajon dhe kurrë nuk është mbrojtur si bazat e tjera të avancuara të ushtrisë amerikane. Megjithatë, një sulm në territorin e Turqisë mund të paraqesë një rrezik shumë të madh diplomatik për Teheranin dhe mundësia e pranisë së armëve bërthamore në bazë – gjë që është raportuar gjatë Luftës së Ftohtë – mund ta pengojë Teheranin (ose ta bëjë të hezitojë) nga sulmi ndaj bazës.