Turqia dhe Siria “pazare” për naftën dhe gazin, marrëveshja që pritet të tronditë Mesdheun

Turqia po përgatitet të nënshkruajë një marrëveshje të madhe me Sirinë në vitin 2026 për kërkimin e energjisë në det. Ky hap vjen pas rrëzimit të qeverisë së Bashar al-Assad dhe pritet të rritë tensionet me Greqinë dhe Qipron.

Ministri turk i Energjisë, Alparslan Bayraktar, njoftoi se dy vendet kanë arritur një dakordësi paraprake. Sipas tij, në vitin 2026 do të nisë kërkimi për burime të mundshme të gazit dhe naftës përgjatë bregdetit sirian. Turqia synon të dërgojë anijet e saj për kërkime sizmike për të parë se çfarë fshihet në nëntokën detare.

Ky afrim i shpejtë mes Ankarasë dhe Damaskut të ri po vëzhgohet me kujdes nga Athina në Greqi dhe Nikozia në Qipro. Ekziston frika se Turqia dhe Siria mund të krijojnë një “Zonë Ekskluzive Ekonomike” të përbashkët, gjë që do të ndryshonte hartën e fuqisë në Mesdheun Lindor, ku konfliktet për kufijtë detarë janë të vjetra.

Turqia tashmë është bërë lojtari kryesor në rindërtimin e Sirisë. Ja disa nga projektet kryesore:

Gazsjellësi Kilis-Alepo: I përfunduar në qershor 2025, ky tubacion do të dërgojë 2 miliardë metra kub gaz çdo vit drejt Sirisë.

Energjia Elektrike: Po ndërtohet një linjë tensioni të lartë që do të bashkojë rrjetet elektrike të dy vendeve në fillim të vitit 2026.

Impiante Gjigante: Kompani turke, amerikane dhe nga Katari kanë nënshkruar një marrëveshje prej 7 miliardë dollarësh për të ndërtuar centrale gazi dhe një impiant gjigant diellor në Siri.

Duket se Turqia po përdor energjinë si “urë lidhëse” për të forcuar ndikimin e saj mbi Sirinë e pasluftës. Ndërsa marrëveshja e vitit 2026 pritet të jetë vetëm fillimi i një bashkëpunimi që do të furnizojë Sirinë me energji, por që mund të ndezë sërish “fitilin” e debateve diplomatike në Mesdhe.